(એજન્સી) તા.૨
અમેરિકા (યુએસ)એ ઇઝરાયેલ, કતાર, કુવૈત અને સંયુક્ત આરબ અમીરાત સહિત મુખ્ય મધ્ય પૂર્વીય ભાગીદારોને ૮.૬ અબજ ડોલરથી વધુના લશ્કરી વેચાણને મંજૂરી આપી છે, એમ સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટે શનિવારે, ૨ મેના રોજ પુષ્ટિ આપી હતી. આ પગલું વધતા પ્રાદેશિક તણાવની પૃષ્ઠભૂમિ સામે આવ્યું છે, કારણ કે અમેરિકા અને ઇઝરાયેલનો ઇરાન સાથેનો સંઘર્ષ નવમા અઠવાડિયામાં પ્રવેશ કરી રહ્યો છે. આ પગલું ઇરાન યુદ્ધમાં નાજુક યુદ્ધવિરામ લાગુ થયાના ત્રણ અઠવાડિયાથી વધુ સમય પછી પણ છે, જેનાથી આ ક્ષેત્રમાં લાંબા ગાળાની સ્થિરતા પર પ્રશ્નો ઉભા થાય છે. CNN દ્વારા કરવામાં આવેલી તપાસ મુજબ, ૨૮ ફેબ્રુઆરીથી શરૂ થયેલા યુદ્ધ દરમિયાન ઇરાન અને તેના સાથીઓએ મધ્ય પૂર્વના આઠ દેશોમાં ઓછામાં ઓછા ૧૬ યુએસ લશ્કરી સ્થળોને નુકસાન પહોંચાડ્યું હતું. અહેવાલમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે કેટલીક અસરગ્રસ્ત સુવિધાઓ લગભગ બિનઉપયોગી બની ગઈ હતી. સેટેલાઇટ છબીઓ અને ઇન્ટરવ્યુના આધારે કરવામાં આવેલી તપાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે રડાર સિસ્ટમ્સ, સંદેશાવ્યવહાર માળખા અને વિમાનો જેવી મુખ્ય સંપત્તિઓને નિશાન બનાવવામાં આવી હતી, જે હુમલાઓના પ્રમાણ અને ચોકસાઈને પ્રકાશિત કરે છે. રોઇટર્સના અહેવાલ મુજબ, ઈરાન સંઘર્ષ પર તણાવ વધતાં યુરોપમાં અમેરિકન લશ્કરી હાજરી ઘટાડવાની ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની અગાઉની ધમકીઓના આધારે, યુનાઇટેડ સ્ટેટ્‌સે જર્મનીમાંથી લગભગ ૫,૦૦૦ સૈનિકો પાછા ખેંચવાનો આદેશ આપ્યો છે. શુક્રવારે એક નિવેદનમાં, પેન્ટાગોનના પ્રવક્તા સીન પાર્નેલે જણાવ્યું હતું કે આ પગલું સંરક્ષણ સચિવ પીટ હેગસેથે નિર્દેશિત કર્યું હતું, આ પ્રદેશમાં યુએસ દળોની સ્થિતિની સમીક્ષા બાદ. આગામી છથી ૧૨ મહિનામાં ઘટાડો થવાની ધારણા છે. પેન્ટાગોનના અંદાજોને ટાંકીને એક્સિઓસ અનુસાર, યુએસ પ્રતિબંધને કારણે ઈરાને તેલની આવકમાં લગભગ USD ૫ બિલિયનનું નુકસાન થયું છે. દરિયા કિનારાની ક્ષમતા ભરાઈ જતાં તેહરાન ફ્લોટિંગ સ્ટોરેજનો ઉપયોગ વધુને વધુ કરી રહ્યું છે. ૧૩ એપ્રિલથી લગભગ ૪૦ જહાજોને અવરોધિત કરવામાં આવ્યા છે, જેમાં બે જપ્ત કરવામાં આવ્યા છે, જ્યારે ૫૩ મિલિયન બેરલ વહન કરતા ૩૧ ટેન્કર હજુ પણ ફસાયેલા છે. જહાજો લાંબા અને મોંઘા રૂટ પણ લઈ રહ્યા છે, જેમાં મલાક્કા સ્ટ્રેટ એક મુખ્ય ટ્રાન્ઝિટ પોઈન્ટ તરીકે ઉભરી રહ્યો છે. સીએનએન અનુસાર, એક ઈરાની હેકિંગ જૂથે યુએસ મરીનને ચેતવણી સંદેશ મોકલ્યો છે, જેમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે તેમની ઓળખ અને ગતિવિધિઓ પર નજીકથી નજર રાખવામાં આવી રહી છે. સંદેશમાં અહેવાલ મુજબ કહેવામાં આવ્યું છે કે, “તમારી ઓળખ અમારા મિસાઈલ યુનિટને સંપૂર્ણપણે ખબર છે અને તમે જે પણ પગલું ભરો છો તે અમારી દેખરેખ હેઠળ છે,” જે ચાલુ પ્રાદેશિક તણાવની સાથે સાયબર ધમકીઓમાં વધારો થવાનો સંકેત આપે છે. નેશનલ ન્યૂઝ એજન્સી (એનએનએ) અનુસાર, લેબેનોનના આરોગ્ય મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે ટાયર જિલ્લાના આઈન બાલ શહેરમાં ઇઝરાયેલી દરોડામાં એક વ્યક્તિનું મોત અને સાત અન્ય ઘાયલ થયા છે. એજન્સીએ ઉમેર્યું હતું કે હુમલા પછી કટોકટી ટીમોએ પ્રતિક્રિયા આપી હતી ત્યારે ઘાયલોમાં ત્રણ મહિલાઓનો સમાવેશ થાય છે. ઈરાનના ઇસ્લામિક રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ કોર્પ્સ (IRGC)એ અરબી સમુદ્ર અને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં તેના દક્ષિણ દરિયાકાંઠા પર પાણીને નિયંત્રિત કરતા “નવા નિયમો” જાહેર કર્યા છે. પ્રેસ ટીવી અનુસાર, ૈંઇય્ઝ્ર નેવી કમાન્ડે કહ્યું કે તે અરબી ખાડી અને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં ફેલાયેલા લગભગ ૨,૦૦૦ કિલોમીટરના દરિયાકાંઠા પર નિયંત્રણ લાગુ કરશે. દળે કહ્યું કે આ પગલાંનો હેતુ આ પાણીને ઈરાની લોકો માટે “ગૌરવ અને શક્તિના સ્ત્રોત”માં ફેરવવાનો છે, જ્યારે પ્રાદેશિક સુરક્ષા અને આર્થિક સ્થિરતા વધારવા માટે એક પદ્ધતિ તરીકે પણ કામ કરે છે. પેન્ટાગોનના અધિકારીઓને ટાંકીને એક્સિઓસના અહેવાલ મુજબ, યુએસ નૌકાદળના તેના બંદરો પર નાકાબંધીને કારણે ઈરાને અંદાજેUSD૪.૮ બિલિયન તેલ આવક ગુમાવી છે. પેન્ટાગોનના મૂલ્યાંકન સૂચવે છે કે આશરે ૫૩ મિલિયન બેરલ તેલ વહન કરતા ૩૧ ટેન્કર હાલમાં ગલ્ફમાં ફસાયેલા છે, જે ઈરાનના નિકાસ પ્રવાહમાં વિક્ષેપની હદ દર્શાવે છે. અધિકારીઓએ ઉમેર્યું હતું કે ઓછામાં ઓછા બે ટેન્કર જપ્ત કરવામાં આવ્યા છે, જ્યારે અન્યને લાંબા અને વધુ ખર્ચાળ માર્ગો પર ફરીથી મોકલવામાં આવી રહ્યા છે – ખાસ કરીને ચીન તરફ – જેથી યુએસ દરિયાઈ અવરોધ ટાળી શકાય. ફાઇનાન્સિયલ ટાઇમ્સે જાણકાર સૂત્રોને ટાંકીને અહેવાલ આપ્યો છે કે પેન્ટાગોને યુરોપિયન દેશોને ઘણી મિસાઇલ સિસ્ટમ્સની ડિલિવરીમાં નોંધપાત્ર વિલંબની અપેક્ષા રાખવા ચેતવણી આપી છે.