(એજન્સી) તા.૧૯
ઇઝરાયેલના વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતાન્યાહુએ રવિવારે ચેતવણી આપી હતી કે ભવિષ્યમાં આવનારા અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ઇઝરાયેલ પ્રત્યે પ્રતિકૂળ વલણ ધરાવતા હોઈ શકે છે. તેમણે પોતાના દેશની સ્થિતિ મજબૂત કરવા માટે ભારત અને લેટિન અમેરિકાના દેશો સાથે નવા જોડાણો રચવાની હાકલ કરી હતી. ઇઝરાયેલમાં ૨૭ ઓક્ટોબરે યોજાનારી ચૂંટણીના નવ દિવસ પહેલા પોતાની સુરક્ષા નીતિ (સિક્યુરિટી ડોક્ટ્રિન) રજૂ કરતી વખતે નેતાન્યાહુએ આ ટિપ્પણી કરી હતી. આ નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે નેતાન્યાહુને મજબૂત સમર્થન આપ્યું છે. ઇઝરાયેલમાં ચૂંટણી યોજાય તે પહેલાં ટ્રમ્પે જાહેરમાં નેતાન્યાહુની પુનઃ ચૂંટણી માટે પોતાનું સમર્થન વ્યક્ત કર્યું હતું. નેતાન્યાહુએ કહ્યું, ‘બે વર્ષમાં કોઈ એવા રાષ્ટ્રપતિ (પુરૂષ કે સ્ત્રી) સત્તા પર આવી શકે છે જે ઇઝરાયેલ પ્રત્યે અત્યંત પ્રતિકૂળ વલણ ધરાવતા હોય.’ તેમણે પ્રશ્ન કર્યો, ‘તમે આવી પરિસ્થિતિનો સામનો કેવી રીતે કરશો ? અમેરિકા સાથેના સંબંધોમાં તમે કેવી રીતે કામ કરશો ? અને તે ઉપરાંત કયા ઉકેલો જરૂરી બનશે ?’ ઇઝરાયેલના વડાપ્રધાને ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે, અમેરિકી નીતિમાં સંભવિત મોટા ફેરફારો માટે તૈયારી કરવાની સાથે-સાથે ઇઝરાયેલે ટ્રમ્પના કાર્યકાળના બાકીના વર્ષોનો ઉપયોગ પોતાની સ્થિતિ મજબૂત કરવા માટે કરવો જોઈએ. તેમણે કહ્યું, ‘સૌ પ્રથમ આપણે આ બે વર્ષ દરમિયાન અને ત્યારબાદના બે વર્ષોમાં અમેરિકી ક્ષેત્રે – સારા કે ખરાબ સમયમાં – શક્ય તેટલું બધું જ કરવું જોઈએ.’ ઇઝરાયેલના વડાપ્રધાને વધુમાં ભાર મૂક્યો, ‘બીજી બાબત એ છે કે, અન્ય જોડાણો ઊભા કરવા. હું અત્યારે આપણા ક્ષેત્રના અને બહારના ઘણા દેશો સાથે આ દિશામાં કામ કરી રહ્યો છું. ભારત કોઈ નાનો દેશ નથી અને એવા અન્ય ઘણા દેશો પણ છે.’ તેમણે લેટિન અમેરિકામાં થઈ રહેલા રાજકીય ઘટનાક્રમને પણ ઇઝરાયેલના મિત્ર દેશોના નેટવર્કને વિસ્તારવાની એક તક તરીકે દર્શાવ્યું. નેતાન્યાહુએ ધ્યાન દોર્યું કે, ‘લેટિન અમેરિકામાં મોટો બદલાવ આવી રહ્યો છે અને બ્રાઝિલમાં પણ થોડા જ દિવસોમાં ખૂબ મોટો ફેરફાર જોવા મળી શકે છે.’ તેમણે ઉમેર્યું, ‘આપણે આપણા મિત્ર દેશોના વર્તુળને વિસ્તારવું જોઈએ અને એવી ક્ષમતાઓ વિકસાવવી જોઈએ જેનાથી આપણે દરેક માટે મૂલ્યવાન બની શકીએ.’ નેતાન્યાહુએ અવારનવાર ભારત અને વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સાથેના પોતાના સંબંધોનો ઉલ્લેખ કર્યો છે, જેથી એ સાબિત કરી શકાય કે ઇઝરાયેલ વૈશ્વિક સ્તરે એકલું નથી અને તેમની સરકારને રાજદ્વારી સફળતાઓ મળી છે. લાંબા યુદ્ધ વચ્ચે પ્રતિનિધિમંડળ અને જોડાણોના મુદ્દાઓનો સામનો કરતા નેતાન્યાહુએ આ વર્ષે મે મહિનામાં ખૂબ જ પ્રસિદ્ધ થયેલા એક નિવેદનમાં કહ્યું હતું કે, તેમનો દેશ ‘વિશાળ શક્તિ’ ભારત સાથે ‘અનોખા સંબંધો’ ધરાવે છે જ્યાં ઇઝરાયેલ માટે ‘પાગલ પ્રેમ’ છે. ઇઝરાયેલમાં ઘણા વિશ્લેષકો માને છે કે, યુ.એસ.માં ડેમોક્રેટ્‌સમાં વધતી જતી ઉદાસીનતા નેતાન્યાહુ દ્વારા વર્ષોથી કરવામાં આવેલા ખરાબ નિર્ણયોનું પરિણામ છે. વિશ્લેષકો માને છે કે, ડેમોક્રેટિક પાર્ટીના નેતૃત્વ હેઠળના રાષ્ટ્રપતિઓ બરાક ઓબામા અને જો બિડેન સાથેના તેમના સંબંધો ઘણીવાર તંગ રહેતા હતા, જેને તેમણે તેમના સમર્થકો સમક્ષ એક મજબૂત નેતાની હિંમત તરીકે રજૂ કર્યા હતા જે ઇઝરાયેલના હિતોનું રક્ષણ કરવા માટે અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિઓ સામે ઊભા રહેવા તૈયાર હતા. તેઓએ જણાવ્યું હતું કે, નેતાન્યાહુના ચૂંટણી પ્રચારનો આ પાયાનો પથ્થર અને ચૂંટણી સફળતા માટે એક રેસીપી રહી છે. તેઓ ઇઝરાયેલના સૌથી લાંબા સમય સુધી સેવા આપનારા વડાપ્રધાન છે. આગામી ચૂંટણીઓમાં ઇઝરાયેલી વડાપ્રધાનના મુખ્ય પડકારરૂપ ગાદી આઇઝેનકોટે આ રજૂઆતની તીવ્ર ટીકા કરી હતી, તેને ગંભીર રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા વ્યૂહરચનાને બદલે ખાલી રાજકીય કવાયત ગણાવી હતી. ‘ચૂંટણીના નવ દિવસ પહેલા અને ઇઝરાયેલના ઇતિહાસમાં સૌથી મોટી નિષ્ફળતા અને આપત્તિના ત્રણ વર્ષ પછી દરેક યુદ્ધ મોરચો હજુ પણ ખુલ્લો હોવા છતાં નેતાન્યાહુએ તેમનો ‘સુરક્ષા સિદ્ધાંત’ જાહેર જનતા સમક્ષ રજૂ કરવાનો નિર્ણય લીધો,’ આઇઝેનકોટે કહ્યું.