નૌમાન મહમૂદ મક્કા ડિફેન્સના નેતૃત્વમાં દાયકાઓનો લશ્કરી, ગુપ્તચર અને વ્યૂહાત્મક અનુભવ ધરાવે છે

(એજન્સી) તા.૬
નિવૃત્ત પાકિસ્તાની લેફ્ટનન્ટ જનરલ નૌમાન મહમૂદને મક્કા એલાયન્સ ફોર ડિફેન્સના પ્રથમ સેક્રેટરી-જનરલ તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા છે, જેનાથી પૂર્વ ગુપ્તચર અધિકારી અને ફિલ્ડ કમાન્ડર નવા સાઉદી-પાકિસ્તાની-તુર્કી લશ્કરી જોડાણના કેન્દ્રમાં છે. સઉદી અરેબિયા, પાકિસ્તાન અને તુર્કી તેમના પરસ્પર સંરક્ષણ કરારને લશ્કરી સંકલન માટે વ્યવહારુ મિકેનિઝમમાં ફેરવવા માટે આગળ વધી રહ્યા છે ત્યારે ૫૭ વર્ષીય નૌમાન મહમૂદ ત્રણ વર્ષનો સેક્રેટરી-જનરલ તરીકે કાર્ય કરશે. તેમની નિમણૂક ઓગસ્ટમાં હસ્તાક્ષર કરાયેલા અને સાઉદી અરેબિયા પર હૌથી હુમલાઓના જવાબમાં સોમવારે પ્રથમ વખત સક્રિય થયેલા જોડાણ માટે એક રચનાત્મક ક્ષણે આવી છે. મહમૂદ આ ભૂમિકામાં ત્રણ દાયકાથી વધુનો લશ્કરી અનુભવ લાવે છે, જેમાં ફિલ્ડ ઓપરેશન્સ, લશ્કરી તાલીમ, ગુપ્તચર વિશ્લેષણ અને વ્યૂહાત્મક આયોજનનો સમાવેશ થાય છે. ૧૯૬૯માં જન્મેલા, મહમૂદ સપ્ટેમ્બર ૧૯૮૭માં પાકિસ્તાન આર્મીમાં જોડાયા અને બલોચ રેજિમેન્ટમાં કમિશન્ડ થયા. તેમની કારકિર્દીની શરૂઆતમાં, તેમણે પાકિસ્તાનના દક્ષિણપશ્ચિમ બલુચિસ્તાન પ્રાંતની રાજધાની ક્વેટામાં કમાન્ડ એન્ડ સ્ટાફ કોલેજમાં સેવા આપી હતી, જ્યાં તેમણે અનેક શિક્ષણ અને તાલીમ પદો સંભાળ્યા હતા અને અંતે તેઓ વરિષ્ઠ પ્રશિક્ષક બન્યા હતા. તેમણે પાકિસ્તાન અને ઇજિપ્તમાં અદ્યતન લશ્કરી તાલીમ અને અભ્યાસ પણ મેળવ્યો હતો અને ઇસ્લામાબાદની નેશનલ ડિફેન્સ યુનિવર્સિટીમાં અભ્યાસ કર્યો હતો, જ્યાં તેમણે યુદ્ધ અભ્યાસમાં માસ્ટર ડિગ્રી મેળવી હતી. મેજર જનરલ તરીકે, મહમૂદે ઉત્તર વઝીરિસ્તાનમાં એક પાયદળ વિભાગનું કમાન્ડ કર્યું, જે પાકિસ્તાનના સૌથી સંવેદનશીલ સુરક્ષા ક્ષેત્રોમાંનું એક છે, જ્યાં સૈન્યએ સશસ્ત્ર જૂથો સામે વર્ષોથી કાર્યવાહી કરી છે. ગુપ્તચર અને વ્યૂહાત્મક વિશ્લેષણમાં આગળ વધતા પહેલા આ પોસ્ટિંગ તેમની કારકિર્દીમાં ફિલ્ડ કમાન્ડનો એક મહત્વપૂર્ણ સમયગાળો હતો. મહમૂદે પાછળથી પાકિસ્તાનની ઇન્ટર-સર્વિસિસ ઇન્ટેલિજન્સ એજન્સી, જે ISI તરીકે વધુ જાણીતી છે, તેના વિશ્લેષણ નિર્દેશાલયના ડિરેક્ટર-જનરલ તરીકે સેવા આપી. ત્યાં તેમના કાર્યમાં સ્થાનિક, પ્રાદેશિક અને આંતરરાષ્ટ્રીય રાજકીય અને સુરક્ષા વિકાસનું વિશ્લેષણ કરવાનો સમાવેશ થતો હતો, જેનાથી તેમને રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા અને પાકિસ્તાનના બાહ્ય સુરક્ષા સંબંધોમાં અનુભવ મળ્યો. એપ્રિલ ૨૦૧૯માં, મહમૂદને લેફ્ટનન્ટ જનરલ તરીકે બઢતી આપવામાં આવી અને પાકિસ્તાન આર્મીના જનરલ હેડક્વાર્ટરમાં કોમ્યુનિકેશન્સ અને ઇન્ફર્મેશન ટેક્‌નોલોજીના ઇન્સ્પેક્ટર-જનરલ તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા. આઠ મહિના પછી, ડિસેમ્બર ૨૦૧૯માં, તેમને XI  કોર્પ્સના કમાન્ડર તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા, જેને પેશાવર કોર્પ્સ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે, જે પાકિસ્તાન આર્મીની મુખ્ય રચનાઓમાંની એક છે. આ કમાન્ડ ખાસ કરીને અફઘાન સરહદની નજીકના વિસ્તારો માટેની તેની જવાબદારીને કારણે મહત્વપૂર્ણ છે. મહમૂદે પડોશી અફઘાનિસ્તાનમાં મોટા પરિવર્તનના સમયગાળા દરમિયાન કોર્પ્સનું નેતૃત્વ કર્યું, કારણ કે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્‌સ તેની બે દાયકાની લશ્કરી હાજરી અને પાકિસ્તાન-અફઘાનિસ્તાન સરહદ પર સુરક્ષા ચિંતાઓને સમાપ્ત કરવા તરફ આગળ વધ્યું. તેઓ નવેમ્બર ૨૦૨૧ સુધી આ પદ પર રહ્યા, જ્યારે તેઓ પાકિસ્તાનની વ્યૂહાત્મક અને રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા અભ્યાસ માટેની અગ્રણી સંસ્થાઓમાંની એક, ઇસ્લામાબાદમાં નેશનલ ડિફેન્સ યુનિવર્સિટીના પ્રમુખ તરીકે લશ્કરી શિક્ષણમાં પાછા ફર્યા. મેહમૂદે એપ્રિલ ૨૦૨૩ માં પાકિસ્તાન આર્મીમાંથી નિવૃત્તિ સુધી યુનિવર્સિટીનું નેતૃત્વ કર્યું. નિવૃત્તિના ત્રણ વર્ષ પછી, મહેમૂદ એક અગ્રણી પ્રાદેશિક સંરક્ષણ ભૂમિકામાં પાછા ફર્યા છે. પાકિસ્તાને મક્કા ડિફેન્સ એલાયન્સના પ્રથમ સેક્રેટરી-જનરલ તરીકે તેમની પસંદગીની જાહેરાત કરી, જોડાણની રાજકીય, વ્યૂહાત્મક અને સંરક્ષણ સમિતિએ સોમવારે ત્રણ વર્ષના કાર્યકાળ માટે તેમની નિમણૂકની પુષ્ટિ કરી. ગઠબંધનનું સચિવાલય રિયાધમાં સ્થિત હશે, જેમાં પાકિસ્તાન પ્રથમ કાર્યકાળ માટે સેક્રેટરી-જનરલ પદ સંભાળશે. આ પદ પછીના કાર્યકાળમાં ત્રણ સભ્ય દેશોમાં ફેરવાય તેવી અપેક્ષા છે. મહેમૂદે આ પદ સંભાળ્યું કારણ કે જોડાણ પરસ્પર સંરક્ષણ કરારથી ઓપરેશનલ લશ્કરી માળખા તરફ ઝડપથી આગળ વધી રહ્યું છે. મક્કા એલાયન્સ ફોર ડિફેન્સની સ્થાપના ૭ ઓગસ્ટના રોજ સાઉદી ક્રાઉન પ્રિન્સ મોહમ્મદ બિન સલમાન, પાકિસ્તાની વડાપ્રધાન શેહબાઝ શરીફ અને તુર્કીના રાષ્ટ્રપતિ રેસેપ તૈયપ એર્ડોગન દ્વારા હસ્તાક્ષર કરાયેલા કરાર હેઠળ કરવામાં આવી હતી. આ કરારમાં જણાવવામાં આવ્યું છે કે ત્રણ દેશોમાંથી કોઈ એક પરનો હુમલો બધા પરનો હુમલો ગણવામાં આવશે.