નવી દિલ્હી, તા.૧ર
ગ્રામીણ ભારતમાં એક સમયે શાળાએ પહોંચવા માટે રોજ છ કિલોમીટર જેટલું અંતર પગપાળા કાપનાર આનંદ મેગાલિંગમની સફર આજે દેશના લાખો યુવાનો માટે પ્રેરણારૂપ બની છે. ખેડૂત અને ટ્રક ડ્રાઇવરના પરિવારમાં જન્મેલા આનંદે આર્થિક સંકટ, કૉલેજ ડ્રોપઆઉટ ફેઝ અને જીવનના અનેક મોટા આંચકાઓનો મક્કમતાથી સામનો કરીને આજે ‘સ્પેસ ઝોન ઇન્ડિયા’ (Space Zone India નામની એરોસ્પેસ સ્ટાર્ટઅપ કંપનીની સ્થાપના કરી છે, જે હાલમાં રીયુઝેબલ (પુનઃઉપયોગી) રોકેટ ટેક્નોલોજી પર કામ કરી રહી છે. પરિસ્થિતિ ગમે તેટલી પ્રતિકૂળ હોય, પણ જો મનમાં કંઈક કરી છૂટવાની તમન્ના હોય તો આકાશ પણ આંબી શકાય છે, તે આનંદે સાબિત કરી બતાવ્યું છે. આનંદના પિતા પરિવારનું ગુજરાન ચલાવવા માટે ટ્રેક્ટર અને ટ્રક ચલાવતા હતા. ઘરમાં પૈસાની ભારે તંગી હોવાને કારણે શિક્ષણ મેળવવું એ પણ એક મોટો સંઘર્ષ હતો. આ નાણાકીય અને વ્યક્તિગત પડકારોને લીધે એક તબક્કે આનંદે કૉલેજ છોડવી પડી હતી (ડ્રોપઆઉટ). આ એક એવો આંચકો હતો જે સામાન્ય રીતે કોઈની પણ કારકિર્દીનો અંત લાવી શકે છે, પરંતુ આનંદ માટે આ વળાંક એક નવી શરૂઆત સાબિત થયો.કૉલેજ ડ્રોપઆઉટથી ગોલ્ડ મેડલિસ્ટ સુધીની સફરપોતાની શીખવાની ઈચ્છાને મરવા ન દેતા આનંદે એરોનોટિકલ એન્જિનિયરિંગ (Aeronautical Engineering) લાઈન પસંદ કરી અને પોતાને ગમતા વિષયમાં સંપૂર્ણ રીતે પરોવી દીધા. તેમની આ અથાણું મહેનત રંગ લાવી અને તેઓ કૉલેજમાં ‘ગોલ્ડ મેડલિસ્ટ’ તરીકે પાસ આઉટ થયા. આ સિદ્ધિએ સાબિત કર્યું કે જીવનનું એક ખરાબ પ્રકરણ આખી જિંદગીની વાર્તા નક્કી કરી શકતું નથી.જોકે, સફળતાનો આ રસ્તો બિલકુલ સરળ નહોતો. કારકિર્દીના શરૂઆતના દિવસોમાં આનંદને યુએસ (ેંજી) વિઝા ન મળવા સહિતની અનેક નકારાત્મકતાઓ અને અસ્વીકારનો સામનો કરવો પડ્યો હતો. પરંતુ આ અવરોધોથી નાસીપાસ થવાને બદલે તેમણે તેને એક સબક તરીકે લીધા. વર્ષોની મહેનત પછી તેમને નાસા (NASA) સાથે જોડાયેલા એરોસ્પેસ પ્રોગ્રામ્સ સહિતની આંતરરાષ્ટ્રીય તકોમાં ભાગ લેવાનો મોકો મળ્યો.ભારતના સ્પેસ સેક્ટરમાં મોટું યોગદાનઆગળ જતાં આનંદ મેગાલિંગમે ‘સ્પેસ ઝોન ઇન્ડિયા’ની સ્થાપના કરી, જે આજે ભારતના ખાનગી સ્પેસ ઇકોસિસ્ટમમાં ઝડપથી ઉભરી રહી છે. તેઓ ભારતના સ્પેસ સેક્ટરમાં મહત્ત્વપૂર્ણ ગણાતા RHUMI-1’’ મિશન જેવા અગ્રણી પ્રોજેક્ટ્‌સ સાથે સીધી રીતે સંકળાયેલા છે. જે યુવાન ક્યારેક સંસાધનોના અભાવે ભવિષ્યની ચિંતા કરતો હતો, આજે તે ભારતની અંતરિક્ષ મહત્વાકાંક્ષાઓને નવી ઉડાન આપી રહ્યો છે. આનંદની આ સફર માત્ર એક સફળતાની વાર્તા નથી, પરંતુ તે અદમ્ય સાહસ અને ધૈર્યનું પ્રતીક છે. ગ્રામીણ ભારતના રસ્તાઓ પર પગપાળા ચાલવાથી શરૂ કરીને અવકાશના અફાટ અંતરને માપવા સુધીની તેમની આ રોકેટ ગતિ વાસ્તવમાં એ સાબિત કરે છે કે સપનાઓ એ વાતથી નથી બંધાતા કે તમે ક્યાંથી શરૂઆત કરી હતી, પરંતુ તે એ વાતથી ઘડાય છે કે તમારી પાસે આગળ વધવાની કેટલી હિંમત છે.