(એજન્સી) નવી દિલ્હી, તા.૧૮
સફળતાની વાર્તાઓ ઘણીવાર મહેલોમાં નહીં, પરંતુ નમ્ર વસાહતો અને સાંકડી ગલીઓમાં જન્મે છે. તેલંગાણાના સંગારેડ્ડી જિલ્લાના રાકેશ ચિટકેલાની વાર્તા આવી જ એક વાર્તા છે. જે ઉંમરે બાળકો સામાન્ય રીતે દુનિયામાં કોઈની સંભાળ રાખ્યા વિના રમે છે, તે ઉંમરે રાકેશ સવારે ૪ઃ૦૦ વાગ્યે ઉઠીને તેની માતાને સફાઈના કામમાં મદદ કરતો. આજે, તે જ રાકેશ ચિટકેલા દેશના શિક્ષણ મંત્રાલયમાં ભારતની શિક્ષણ નીતિના સુધારણામાં ફાળો આપી રહ્યા છે. રાકેશની યાત્રા ફક્ત તેમની વ્યક્તિગત સિદ્ધિ નથી; તે લાખો યુવાનો માટે આશાનું કિરણ છે, જેઓ સંસાધનોના અભાવે તેમના સપનાઓને દબાવવા મજબૂર છે. શિક્ષણ મંત્રાલયમાં પ્રતિષ્ઠિત પદ મેળવીને, રાકેશ ચિટકેલાએ તેમની માતાના આંસુ અને પરસેવાનું ઋણ ચૂકવી દીધું છે – તેમના શિક્ષણને સુનિશ્ચિત કરવા માટે તેમણે આપેલા બલિદાન. રાકેશની સફળતા પાછળ તેમની માતા સત્યમ્માની અતૂટ શ્રદ્ધા રહેલી છે, જેમણે – તેમની કઠોર નાણાકીય પરિસ્થિતિઓ હોવા છતાં – ક્યારેય તેમના બાળકોના શિક્ષણ સાથે સમાધાન કર્યું નહીં. સંપૂર્ણ સફળતાની વાર્તા માટે વાંચો. રાકેશ ચિટકેલાના જીવનમાં ૨૦૦૦ની શરૂઆતમાં એક મોટો વળાંક આવ્યો જ્યારે તેમના પિતાનું અવસાન થયું. તે સમયે, રાકેશ માત્ર ૧૧ વર્ષનો હતો. પરિવાર પર દુઃખનો પર્વત તૂટી પડ્યો, અને તેમની નાણાકીય સ્થિરતા તૂટી પડી. ઘર ચલાવવા માટે, તેની માતા સેન્ટ એન્થોની હાઇ સ્કૂલમાં ‘આયા’ તરીકે કામ કરવાનું શરૂ કર્યું, જ્યાં તેણીને માત્ર રૂા.૬,૦૦૦નો નજીવો માસિક પગાર મળતો હતો. ઘરની જરૂરિયાતો પૂરી કરવા અને વધારાની આવક મેળવવા માટે, રાકેશ સવારે ૪ઃ૦૦ વાગ્યે ઉઠતો અને તેની માતા સાથે નજીકના ફાયર સ્ટેશન સાફ કરવા જતો. ધ બેટર ઇન્ડિયામાં પ્રકાશિત થયેલા અહેવાલ મુજબ, જ્યારે રાકેશ ચિત્તેલાનો પરિવાર સંઘર્ષ કરી રહ્યો હતો, ત્યારે સંબંધીઓએ તેમને બાળકોને સરકારી શાળામાં દાખલ કરાવવા અને તેમને કામ પર મૂકવાની સલાહ આપી. જોકે, તેની માતા, સત્યમ્માએ હાર માનવાનો ઇન્કાર કર્યો. તેણીએ લોન લીધી, પોતાની જરૂરિયાતોમાં ઘટાડો કર્યો અને લગ્નમાં સફાઈ જેવી વધારાની નોકરીઓ કરી – જેથી તેના બાળકોનું શિક્ષણ ચાલુ રહે. રાકેશે પણ ખાતરી કરી કે તેની માતાનો સંઘર્ષ વ્યર્થ ન જાય. તેણે તેની ૧૦મા ધોરણની પરીક્ષાઓમાં ૯.૨ GPA મેળવ્યો અને પ્રતિકૂળ પરિસ્થિતિઓનો સામનો કરવા છતાં પોતાનો અભ્યાસ ચાલુ રાખ્યો. રાકેશ ચિત્તેલાની મહેનત આખરે ફળીભૂત થઈ જ્યારે તેમણે કેરળની સેન્ટ્રલ યુનિવર્સિટીમાંથી આંતરરાષ્ટ્રીય સંબંધોમાં માસ્ટર ડિગ્રી પૂર્ણ કરી. ત્યાં, તેમણે માત્ર તેમના વર્ગમાં ટોચનું સ્થાન મેળવ્યું નહીં પરંતુ ગોલ્ડ મેડલ પણ મેળવ્યો (એકંદરે બીજા ક્રમે). રાકેશ શિક્ષણ મંત્રાલયમાં જોડાયા. આજે, તેઓ નીતિ-નિર્માણ પ્રક્રિયાઓ અને દેશની શિક્ષણ પ્રણાલીની દિશા નક્કી કરતી ચર્ચાઓનો એક અભિન્ન ભાગ છે. વધુમાં, ૨૦૨૬માં, તેમને ‘હાર્વર્ડ કોલેજ પ્રોજેક્ટ ફોર એશિયન એન્ડ ઇન્ટરનેશનલ રિલેશન્સ’ (HPAIR) માટે પ્રતિનિધિ તરીકે પસંદ કરવામાં આવ્યા – જે વૈશ્વિક સ્તરે માન્યતા પ્રાપ્ત સન્માન છે.