(એજન્સી) તા.૨૭
ઇરાનના વિદેશ પ્રધાન અબ્બાસ અરાઘચી રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન સહિત અધિકારીઓ સાથે વાટાઘાટો માટે રશિયા પહોંચ્યા છે અને કહ્યું છે કે, ‘યુનાઈટેડ સ્ટેટ્‌સની વધુ પડતી માગણીઓ’ વાટાઘાટો નિષ્ફળ ગઈ.વાટાઘાટો માટે તેમના રાજદૂતોની પાકિસ્તાનની આયોજિત મુલાકાત રદ કર્યાના એક દિવસ પછી યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે કહ્યું કે, ઈરાની નેતાઓ ‘અમારી પાસે આવી શકે છે અથવા જો તેઓ વાત કરવા માંગતા હોય તો તેઓ અમને ફોન કરી શકે છે.’ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં ગતિરોધ ચાલુ છે, વરિષ્ઠ ઈરાની સાંસદ અલી નિકઝાદે કહ્યું છે કે, તેહરાન વ્યૂહાત્મક જળમાર્ગમાં યુદ્ધ પહેલાની પરિસ્થિતિઓમાં પાછા ફરવા દેશે નહીં.
હિઝબુલ્લાહ અલ જઝીરાને અરબી ભાષામાં : અમે કબજા હેઠળના લેબેનીઝ પ્રદેશમાં આત્મઘાતી કાર્યવાહી પર પાછા ફરીશું :
એક અનામી હિઝબુલ્લાહ લશ્કરી નેતા અમારા સાથીદારોને કહે છે કે, તે ‘૧૯૮૦ના દાયકાની રણનીતિઓ પર પાછા ફરશે’ અને ઇઝરાયેલને ‘પગ જમાવતા’ અટકાવવા માટે આત્મઘાતી ટુકડીઓ સક્રિય કરશે.‘પૂર્વ-તૈયાર યોજનાઓ અનુસાર આત્મઘાતી બોમ્બરોના મોટા જૂથો કબજા હેઠળના પ્રદેશમાં તૈનાત કરવામાં આવે છે’, સૂત્રએ દક્ષિણ લેબેનોનમાં હાલમાં ઇઝરાયેલના કબજા હેઠળના પ્રદેશનો ઉલ્લેખ કરતા જણાવ્યું હતું.‘આત્મઘાતી બોમ્બરોનું મિશન કબજા હેઠળના લેબેનીઝ ગામડાઓમાં દુશ્મન અધિકારીઓ અને સૈનિકો સાથે વાતચીત કરવાનું છે.’સુરક્ષા પરિષદમાં રશિયા રાજદ્વારી કવર મેળવવા માંગતું ઈરાન : વિશ્લેષક :
રશિયનો ઇચ્છે છે કે, આ સંઘર્ષ ચાલુ રહે કારણ કે, તે તેમને આર્થિક રીતે ફાયદો પહોંચાડી રહ્યું છે જ્યારે ઈરાનીઓને તે જ કારણોસર તેને રોકવાની જરૂર છે, વોશિંગ્ટન ડી.સી. સ્થિત કન્સલ્ટન્સી ગ્રુપ ધ એશિયા ગ્રુપના જીસીસીના મેનેજિંગ ડિરેક્ટર અહેમદ હેલાલે જણાવ્યું.‘રશિયનો અને ઈરાનીઓ… તેમના પ્રોત્સાહનો ખોટી રીતે ગોઠવાયેલા છે,’ હેલાલે અલ જઝીરાને કહ્યું.
‘રશિયનો ઇચ્છે છે કે, આ ચાલુ રહે કારણ કે, તેઓ રેકોર્ડ નફો મેળવી રહ્યા છે, જ્યારે ઇરાનીઓને આ બંધ કરવાની જરૂર છે કારણ કે, તેઓ નિકાસ અને આયાત કરી શકતા નથી.’હેલાલે ઉમેર્યું હતું કે, અરાઘચી રશિયામાં છે ‘આ યુદ્ધમાં નાશ પામેલા દારૂગોળા અને સંરક્ષણ પ્રણાલીઓનો પુરવઠો ફરીથી સ્ટોક કરવા અને રાજદ્વારી કવર મેળવવા માટે, કારણ કે, રશિયા યુએન સુરક્ષા પરિષદ દ્વારા કવર પૂરૂં પાડે છે, તેથી તેઓ આ કટોકટીમાં આગળ વધવા માટે આ કવર પર આધાર રાખશે.’ ‘ઈરાનીઓ અને રશિયનો વચ્ચે ૧૫ વર્ષથી સુરક્ષા ભાગીદારી છે. તેઓ અરબ સ્પ્રિંગ અને સીરિયાના ગૃહયુદ્ધ દરમિયાન ખૂબ જ નજીકના ભાગીદાર હતા. તેમને અસદ શાસનને ટેકો આપવાનો સામાન્ય હેતુ મળ્યો. રશિયા ભૂમધ્ય સમુદ્રમાં હાજરી રાખવા માંગતો હતો અને ઈરાન તેના ફોરવર્ડ ડિફેન્સ સિદ્ધાંતના ભાગ રૂપે મધ્ય-પૂર્વમાં મજબૂત પરિમિતિ રાખવા માંગતો હતો.’ડેટા દર્શાવે છે કે, સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝમાં શિપિંગ શાંત રહ્યું છે :રોઇટર્સ ન્યૂઝ એજન્સી દ્વારા ટાંકવામાં આવેલા શિપિંગ ડેટા દર્શાવે છે કે, છેલ્લા ૨૪ કલાકમાં ઓછામાં ઓછા સાત જહાજો – મુખ્યત્વે ડ્રાય બલ્ક જહાજો – હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થયા હતા. તે તાજેતરના દિવસોમાં શાંત ગતિવિધિઓ સાથે સુસંગત છે, જ્યારે ઈરાન અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્‌સ વચ્ચેની વાટાઘાટો અટકી ગઈ છે.કેપ્લરના શિપ ટ્રેકિંગ ડેટા અને ડેટા એનાલિટિક્સ નિષ્ણાતો, સિનમેક્સના અલગ સેટેલાઇટ વિશ્લેષણ અનુસાર, તેમાં ઇરાકીબંદરોમાંથી જહાજો અને ઈરાની બંદરમાંથી એક ડ્રાય બલ્ક જહાજનો સમાવેશ થાય છે.૨૮ ફેબ્રુઆરીએ ઈરાન યુદ્ધ શરૂ થયું તે પહેલાં ગલ્ફના પ્રવેશદ્વાર પરના મહત્ત્વપૂર્ણ જળમાર્ગ દ્વારા ટ્રાફિક સરેરાશ ૧૪૦ દૈનિક માર્ગોના અંશમાં હતો.ઈરાન લાંબા સમયથી ચાલતા લશ્કરી સહયોગ વચ્ચે રશિયન સમર્થન માંગે છે :
ઈરાન અને રશિયા વચ્ચે લશ્કરી સહયોગના સંદર્ભમાં સંબંધો વ્યાપક છે, તેહરાન યુનિવર્સિટીના એસોસિયેટ પ્રોફેસર ફોઆદ ઇઝાદી કહે છે.ઈરાનના વિદેશમંત્રી અરાઘચી આજે સવારે રાષ્ટ્રપતિ પુતિન સહિતની બેઠકો માટે રશિયા પહોંચ્યા ત્યારે આ વાત સામે આવી છે.‘ઈરાનની હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલીઓ તે સ્તરે નથી જે તેમને જોઈએ છે. તેથી મને લાગે છે કે, ઈરાન આશા રાખી રહ્યું છે કે, રશિયા તે મુદ્દા પર મદદ કરી શકે છે,’ તેમણે અલ જઝીરાને કહ્યું.‘રશિયા સુરક્ષા પરિષદનો કાયમી સભ્ય છે. તેણે બે અઠવાડિયા પહેલા ઈરાન વિરુદ્ધ બહેરીન-યુએસ ઠરાવને વીટો કર્યો હતો. તેથી ઈરાન ખાતરી કરવા માંગે છે કે, તે રાજકીય રીતે બોર્ડ પર છે અને સુરક્ષા પરિષદ જેવા સ્થળોએ ઈરાનને મદદ કરી શકે છે.’ ઇઝાદીએ ઉમેર્યું કે, ઈરાન-રશિયા લશ્કરી સહયોગ ઘણા વર્ષો જૂનો છે.
‘૧૯૭૯ની ઇસ્લામિક ક્રાંતિ પછી, ઈરાનને ધીમે-ધીમે સમજાયું કે લશ્કરી ટેક્‌નોલોજીની દૃષ્ટિએ તે રશિયા જ હશે જે ઈરાનને મદદ કરી શકે છે.’