(એજન્સી) તા.૨૯
વ્હાઇટ હાઉસના સૂત્રોએ અલ જઝીરાને જણાવ્યું હતું કે, યુનાઇટેડ સ્ટેટ્‌સ અને ઈરાન ઔપચારિક વાટાઘાટો માટે ૬૦ દિવસ માટે યુદ્ધવિરામ લંબાવવાના કરાર પર સહમતિ પર પહોંચ્યા છે પરંતુ યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે હજુ સુધી સહી કરી નથી. ઈરાનની અર્ધ-સત્તાવાર તસ્નીમ ન્યૂઝ એજન્સી, વાટાઘાટ કરનાર ટીમના નજીકના સ્ત્રોતને ટાંકીને કહે છે કે, માળખાના લખાણને હજુ સુધી અંતિમ સ્વરૂપ આપવામાં આવ્યું નથી અથવા પુષ્ટિ આપવામાં આવી નથી. ઈઝરાયેલી વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતાન્યાહુએ તેમના સૈનિકોને ‘યુદ્ધવિરામ’ દરમિયાન ગાઝા પર વધુ નિયંત્રણ – ઓછામાં ઓછા ૭૦ ટકા કબજે કરવાનો આદેશ આપ્યો છે કારણ કે, ઘાતક હુમલાઓ ચાલુ છે. યુરોપિયન યુનિયને કબજા હેઠળના પશ્ચિમ કાંઠે પેલેસ્ટીનીઓ સામે માનવાધિકારના ઉલ્લંઘનમાં સંડોવણી બદલ ‘ઉગ્રવાદી ઇઝરાયેલી વસાહતીઓ’ તરીકે વર્ણવેલ ચાર સંસ્થાઓ અને ત્રણ વ્યક્તિઓ પર પ્રતિબંધો લગાવ્યા છે.
ઇઝરાયેલી સેના પ્રમુખે હિઝબુલ્લાહને ‘અભૂતપૂર્વ’ નુકસાન પહોંચાડ્યું હોવાનો અહેવાલ આપ્યો છે : આર્મી ચીફ ઓફ સ્ટાફ એયાલ ઝમીર કહે છે કે, ઇઝરાયેલે હિઝબુલ્લાહને ‘સંચિત અને અભૂતપૂર્વ નુકસાન’ પહોંચાડ્યું છે અને તે લેબેનોનના દક્ષિણ પ્રદેશને કબજે કરતી ‘પીળી રેખા’ સીમાંકન દ્વારા મર્યાદિત રહેશે નહીં. ‘પીળી રેખા આપણને મર્યાદિત કરતી નથી. જ્યાં પણ અમારે કોઈ ખતરો દૂર કરવાની જરૂર પડશે, અમે કાર્યવાહી કરીશું,’ તેમણે શુક્રવારે ડિવિઝન ૨૧૦ સૈનિકોની મુલાકાત દરમિયાન કહ્યું. ‘કમાન્ડ નવી જગ્યાઓમાં દાવપેચ સહિત, પહેલ અને જવાબદારી સાથે સર્જનાત્મક રીતે કાર્ય કરી રહી છે અને દુશ્મનને ધકેલવાનું, તેની ક્ષમતાઓનો નાશ કરવાનું અને વ્યવસ્થિત રીતે તેને નુકસાન પહોંચાડવાનું ચાલુ રાખે છે,’ ઝમીરે કહ્યું. તેમણે આરોપ લગાવ્યો કે, ૨ માર્ચે યુદ્ધની શરૂઆતથી ૨૫૦૦ હિઝબુલ્લાહ સૈનિકો માર્યા ગયા છે. ઝમીર એ પણ સ્વીકાર્યું કે હિઝબુલ્લાહના ડ્રોન એક પડકાર રજૂ કરે છે પરંતુ કહ્યું કે, ઇઝરાયેલી સૈન્ય આને દૂર કરી શકે છે.‘લેબેનોનમાં તણાવ વધાર્યા વિના દુનિયા ઇઝરાયેલને છૂટકારો આપી રહી છે’ : રાજકીય વિવેચક ઓરી ગોલ્ડબર્ગ કહે છે કે, ઇઝરાયેલ ગાઝા અને લેબેનોનમાં તેના લશ્કરી અભિયાનોનો વિસ્તાર કરી રહ્યું છે કારણ કે, તે હવે ઇરાનમાં આવું કરી શકતું નથી જ્યારે અમેરિકા ઇઝરાયેલના ઇનપુટ વિના યુદ્ધ સમાપ્ત કરવા માટે વાટાઘાટો કરી રહ્યું છે. ગોલ્ડબર્ગે અલ જઝીરાને કહ્યું, ‘ઇઝરાયેલે ઇરાનમાં તેની કામગીરીનો વિસ્તાર કરવાના તેના બધા વિકલ્પો ગુમાવી દીધા છે. ઇઝરાયેલને કોઈપણ સક્રિય ઇઝરાયેલી સંડોવણી વિના થઈ રહેલી વાટાઘાટોથી દૂર ધકેલી દેવામાં આવ્યું છે.’ તેમ છતાં વડાપ્રધાન નેતાન્યાહુ અને ઘણા ઇઝરાયેલીઓ માને છે કે, વિરોધીઓ સામે લડવાનું ચાલુ રાખવું એ દેશ માટે ‘વધુ કાયમી ધોરણે સુરક્ષા’ પ્રાપ્ત કરવાનો એકમાત્ર રસ્તો છે, ગોલ્ડબર્ગે કહ્યું. ઇઝરાયેલ ગાઝામાં તણાવ વધાર્યું છે ‘કારણ કે, તે જાણે છે કે, તેને તીવ્ર વિરોધનો સામનો કરવો પડશે નહીં’ અને લેબેનોનમાં ‘કારણ કે, અત્યાર સુધી વિશ્વ ઇઝરાયેલને તેનાથી બચવા આપી રહ્યું છે.’
ઇરાની મીડિયા કહે છે કે, યુએસ-ઈરાન મેમોરેન્ડમ ટેક્સ્ટ અંતિમ નથી : ઈરાનની અર્ધ-સત્તાવાર તસ્નીમ ન્યૂઝ એજન્સીએ એક સ્ત્રોતને ટાંકીને કહ્યું છે કે, તાજેતરના દિવસોમાં અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેના સંભવિત સમજૂતી પત્રના ટેક્સ્ટમાં ફેરફાર કરવામાં આવ્યો છે અને તે હજુ સુધી અંતિમ નથી. અનામી સ્ત્રોતે સંભવિત કરાર વિશેના મીડિયા અહેવાલોને પણ નકારી કાઢ્યા હતા, જેમાં કહ્યું હતું કે, કેટલીક વિગતો ‘ખોટી’ છે. અગાઉ યુએસ સૂત્રોએ અલ જઝીરાને જણાવ્યું હતું કે, યુએસ અને ઈરાન બંને દેશો વચ્ચે યુદ્ધવિરામને ૬૦ દિવસ માટે લંબાવવા અને યુદ્ધને કાયમી ધોરણે સમાપ્ત કરવા માટે વાટાઘાટો શરૂ કરવા માટે પ્રારંભિક માળખા પર પહોંચી ગયા છે પરંતુ કરારને હજુ પણ ટ્રમ્પની અંતિમ મંજૂરીની જરૂર છે. યુએસ ન્યૂઝ સાઇટ એક્સિઓસે અગાઉ અહેવાલ આપ્યો હતો કે, સંભવિત યુએસ-ઈરાન કરારમાં શરત મૂકવામાં આવી છે કે, હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં વાણિજ્યિક શિપિંગ ટ્રાફિક ‘અનિયંત્રિત’ રહેશે અને યુએસ ઈરાની બંદરો પરનો નૌકાદળ નાકાબંધી હટાવશે. ઈરાનના વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા ઇસ્માઇલ બાઘાઈએ યુએસ પર લેબેનોન, તેમજ પેલેસ્ટીન અને સમગ્ર મધ્ય-પૂર્વમાં ઇઝરાયેલના તમામ ‘ગુનાઓ’માં ‘ભાગીદાર’ હોવાનો આરોપ લગાવ્યો છે. ઇઝરાયેલી સેનાએ દક્ષિણ લેબનોનમાં વધુ ગામડાઓ માટે બળજબરીથી વિસ્થાપન આદેશો જારી કર્યા છે, જેમાં રહેવાસીઓને હિઝબુલ્લાહ લડવૈયાઓને કથિત રીતે નિશાન બનાવવાનો આદેશ આપવામાં આવ્યો છે. ઇઝરાયેલી સૈન્યએ જણાવ્યું છે કે, તેણે ઉત્તરી ગાઝા પટ્ટીમાં હમાસ કમાન્ડર ઇમાદ હસન હુસૈન અસલીમને મારી નાખ્યો છે. જો આ વાતની પુષ્ટિ થાય છે, તો તે છેલ્લા બે અઠવાડિયામાં હમાસના ત્રીજા વરિષ્ઠ નેતાની હત્યા હશે. યુનિસેફ કહે છે કે, છેલ્લા સાત દિવસમાં લેબેનોનમાં ૧૫ બાળકો માર્યા ગયા છે અને ૬૨ ઘાયલ થયા છે, આ આંકડાઓને ‘આશ્ચર્યજનક’ ગણાવે છે. દક્ષિણ ગાઝા શહેર ખાન યુનિસ પર ઇઝરાયેલી હુમલામાં ઓછામાં ઓછા ત્રણ પેલેસ્ટીની માર્યા ગયા છે, જ્યારે ગાઝા શહેર પર એક અલગ હુમલામાં પાંચ લોકો ઘાયલ થયા છે.