(એજન્સી) નવી દિલ્હી, તા.૪
શૈલજા પાઈકે, એક દલિત મહિલા વિદ્વાન એ ૮૦૦,૦૦૦ ડોલરની મેકઆર્થર ફેલોશિપ, પ્રતિભાશાળી જીનિયસ ગ્રાન્ટ જીતી છે.આધુનિક ભારતમાં દલિત અભ્યાસ, લિંગ અને લૈંગિકતા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરતા તેના વ્યાપક જ્ઞાન અને સંશોધન માટે પ્રતિષ્ઠિત અમેરિકન ફેલોશિપ મેળવનાર તે પ્રથમ દલિત તરીકે ઉભરી આવી. મહારાષ્ટ્રમાં ગરીબ દલિત પરિવારમાં જન્મેલી શૈલજાનો હેતુ જાતિ, લિંગ અને વંશીય ભેદભાવને નાબૂદ કરવાનો છે. ફેલોશિપ તેને તેના સંશોધનને વિસ્તૃત કરવા અને સમગ્ર વિશ્વમાં જાતિ અને સામાજિક ન્યાય પર કામ કરતા સાથીદારો સાથે સહયોગ કરવાની મંજૂરી આપશે.તેણે ધ પ્રિન્ટને જણાવ્યું,દલિતોએ તેમનું લોહી અને જીવન આપ્યું છે, અને મને આશા છે કે બિન-દલિતો દલિતોની સાથે ઊભા રહેશે અને દક્ષિણ એશિયામાં અને તેની બહાર જાતિ, લિંગ અને વંશીય ભેદભાવ સામે લડશે. વધુમાં, પાઈકે ફેલોશિપના મૂલ્ય અને તે કેવી રીતે દલિત સમુદાયને ઉત્થાન આપે છે તેના પર ભાર મૂક્યો હતો. તે દલિત અધ્યયનના યોગદાનની અદ્‌ભુત યાદ અપાવે છે, તેમજ હું, એક દલિત મહિલા વિદ્વાન, જ્ઞાનના વિવિધ ક્ષેત્રો તેમજ સામાજિક ન્યાય અને માનવાધિકાર પર વૈશ્વિક વાર્તાલાપ કરૂં છું.પાઈક સિનસિનાટી, યુએસએ ખાતે હિસ્ટ્રી, વિમેન્સ, જેન્ડર અને સેક્સ્યુઆલિટી સ્ટડીઝમાં આસિસ્ટન્ટ પ્રોફેસર તરીકે કામ કરે છે. ૮૦૦,૦૦૦ ડોલરનો મેકઆર્થર ફેલો પ્રોગ્રામ અસાધારણ સર્જનાત્મક વ્યક્તિઓને એનાયત કરવામાં આવે છે જેઓ તેમના અગ્રણી કાર્યથી સમાજને પ્રભાવિત કરે છે. દર વર્ષે, જ્હોન ડી. અને કેથરીન ટી. મેકઆર્થર ફાઉન્ડેશન આ અનુદાન સાથે ૨૦ થી ૩૦ વ્યક્તિઓને સન્માનિત કરે છે. ફેલો અરજી કરતા નથી અથવા ઇન્ટરવ્યુ લે છે પરંતુ તેમના શૈક્ષણિક વ્યવસાયોને આગળ વધારવા માટે પાંચ વર્ષમાં પ્રખ્યાત અનુદાન પ્રાપ્ત કરવા માટે તેમના સાથીદારો દ્વારા સમર્થન આપવામાં આવે છે. આ વર્ષે આ કાર્યક્રમ માટે ૨૨ ફેલોમાંથી પાઈકની પસંદગી કરવામાં આવી હતી. પાઈકે સાવિત્રીબાઈ ફૂલે પુણે યુનિવર્સિટીમાંથી સ્નાતકની ડિગ્રી મેળવી. તેણી પીએચડી પૂર્ણ કરવા ફોર્ડ ફાઉન્ડેશન ગ્રાન્ટની સહાયથી યુકેની વોરવિક યુનિવર્સિટીમાં પ્રવેશ લીધો હતો. દલિત સમુદાય ૨૫ વર્ષથી તેમના સંશોધન અને લેખનનું કેન્દ્ર છે. ઈતિહાસકાર પુણે શહેરમાં તેની ત્રણ બહેનો સાથે એક ઓરડાના મકાનમાં ઉછરી હતી. તેના પિતા, દેવરામ એફ. પાઈક, તેેમના વિસ્તારમાંથી સ્નાતકની ડિગ્રી મેળવનાર પ્રથમ દલિત પુરૂષ હતા. દરમિયાન, પાઈકને અગાઉ ફ્રેડરિક બર્કહાર્ટ ફેલોશિપ, સ્ટેનફોર્ડ હ્યુમેનિટીઝ સેન્ટર ફેલોશિપ, અમેરિકન ઈન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ ઈન્ડિયન સ્ટડીઝ ફેલોશિપ અને લ્યુસ ફાઉન્ડેશન ફેલોશિપથી સન્માનિત કરવામાં આવ્યા છે. તેણીને તેના પુસ્તક, ધ વલ્ગારિટી ઓફ કાસ્ટઃ દલિત, જાતિયતા અને આધુનિક ભારતમાં માનવતા માટે જ્હોન એફ. રિચાડ્‌ર્સ પ્રાઈઝ અને આનંદ કેન્ટિશ કુમારસ્વામી પુરસ્કાર પણ મળ્યો હતો.