(એજન્સી) તા.૧૬
શાકાહારી ખાદ્ય ક્ષેત્ર એવા દેશમાં ઉદ્યોગસાહસિકોને એક આકર્ષક તક આપે છે જ્યાં શાકાહાર સામાન્ય રીતે સ્વીકારવામાં આવે છે અને ઉજવવામાં આવે છે. બેંગલુરુના દ્રષ્ટિ સિંહ નામના એક યુવાન ઉદ્યોગપતિએ સ્વાદિષ્ટ, સ્વસ્થ અને વાજબી કિંમતના ગરમ બાઉલ ઓફર કરીને આ વિસ્તરતા ઉદ્યોગની તપાસ કરવાનો નિર્ણય લીધો, જેમાં ડેરી અને પ્રાણીઓનો સંપૂર્ણ રીતે ઉપયોગ થતો નથી. હાલમાં ૨૪ વર્ષની દ્રષ્ટિ સિંહનો જન્મ અને ઉછેર દિલ્હીમાં થયો હતો, જ્યાં તેણીએ દ્વારકાની એક સંસ્થામાં પોતાનું શિક્ષણ પૂર્ણ કર્યું હતું. ત્યારબાદ તેણીએ પંજાબની લવલી પ્રોફેશનલ યુનિવર્સિટીમાં પ્રવેશ મેળવ્યો, કૃષિમાં ડિગ્રી મેળવી. કોલેજનું શિક્ષણ પૂર્ણ કર્યા પછી તરત જ, તેણી પોતાની યાત્રાનો આગળનો પ્રકરણ શરૂ કરવા માટે બેંગલુરુ ગઈ. સ્ટાર્ટઅપ પીડિયા સાથેની વાતચીતમાં, તેણીએ પોતાની વાર્તા શેર કરી. તે શરૂઆતમાં ૨૦૨૪માં પોતાનું કંઈક બનાવવા માટે બેંગલુરુ ગઈ હતી. બાદમાં તેણી શાકાહારી બની અને શાકાહારી ખોરાક પર પોતાનો સાહસ શરૂ કરવાનું નક્કી કર્યું. તેણીએ જોયું કે શાકાહારી ભોજનની વાત આવે ત્યારે એક અંતર હતું – બધું ડેરી અને ચીઝ પર આધારિત હતું. તેમાં કેલરી પણ ખૂબ વધારે હતી અને પ્રોટીન પણ ખૂબ ઓછું હતું. તેણીએ નક્કી કર્યું કે તેણીનું મગજનું ઉત્પાદન, ધ મિસ્કા, શાકાહારી બાઉલ ઓફર કરશે જેમાં ઘણીવાર ટેમ્પેહ અને ટોફુનો સમાવેશ થશે અને તેમાં માંસ અથવા ડેરીનો સમાવેશ કર્યા વિના સ્વસ્થ, સ્વાદિષ્ટ, પૌષ્ટિક, ઓછી કેલરી અને પ્રોટીનથી ભરપૂર વાનગીઓનો સમાવેશ થશે. મોટાભાગના લોકોની જેમ, તેણે પણ પોતાનો સ્ટાર્ટઅપ શરૂ કરવા માટે બેંકમાંથી ૨ લાખ રૂપિયાની લોન લીધી. તેના શરૂઆતના રોકાણનો મોટો હિસ્સો તે ફ્લેટના ભાડા અને સિક્યોરિટી ડિપોઝિટ ચૂકવવામાં વપરાઈ ગયો, જ્યાં તે અત્યારે ‘ધ મિસ્કા’ (The Miska) ચલાવે છે. બાકીના ભંડોળનો ઉપયોગ તેણે રસોડાના વાસણો, કાઉન્ટર ટેબલ અને ગેસ સિલિન્ડર જેવી જરૂરી વસ્તુઓ ખરીદવા માટે કર્યો. તેણે પાર્ટ-ટાઇમ કામદારોને પગાર ચૂકવવા માટે થોડી રકમ અલગ રાખી અને ૧૦,૦૦૦ રૂપિયાનો ઉપયોગ સામાન (ઇન્વેન્ટરી) ખરીદવા માટે કર્યો. આ મહિલા ઉદ્યોગસાહસિકે શરૂઆતમાં બેંગલુરુમાં કોઈ કોમર્શિયલ દુકાનમાંથી પોતાનો વ્યવસાય શરૂ કરવાનું વિચાર્યું હતું. પરંતુ ત્યાંની ઊંચી સિક્યોરિટી ડિપોઝિટ અને મોંઘું ભાડું તેના બજેટની બહાર હતું, તેથી તેણે અન્ય વિકલ્પો શોધ્યા. તેણે જણાવ્યું કે તેણે દુકાનમાંથી કામ કરવાનું વિચાર્યું હતું, પરંતુ ત્યાંનું ભાડું અને ડિપોઝિટ તેના માટે પરવડે તેમ નહોતા. તેથી તેણે એક એપાર્ટમેન્ટ (ફ્લેટ) પસંદ કર્યો. તેણે ત્યાં રહેતા અન્ય લોકો (ફ્લેટમેટ્સ) સાથે વાત કરી અને સમય નક્કી કરવા તેમજ સ્વચ્છતા જાળવવા જેવી બાબતો પર સમજૂતી કરી. તેની પાસે ‘ટેમ્પેહ’ (tempeh) અને ‘ટોફુ’ (ર્ંકે) જેવી સામગ્રી મોટી માત્રામાં ખરીદવા માટે બજેટ નહોતું, તેથી તેણે તે ઓછી માત્રામાં ખરીદી. તેણે ‘સ્ટાર્ટઅપ પેડિયા’ (Startup Pedia))ને કહ્યું, “મોટા જથ્થામાં ખરીદી કરવી મારા માટે શક્ય નહોતી, તેથી મારે ઓછી માત્રામાં ખરીદવું પડ્યું. વળી, તેમાં નફાનું માર્જિન પણ નહોતું અને ખર્ચ ઘટાડવાની કોઈ ખાસ તક પણ નહોતી. સદભાગ્યે, થોડા સમય પછી, ઇન્સ્ટાગ્રામ પરના મારા કન્ટેન્ટને કારણે મને ‘ડાન્સિંગ કાઉ’ (Dancing Cow- ઓટ મિલ્ક બ્રાન્ડ) અને ‘હેલો ટેમ્પેહ’ (Hello Tempayy – ટેમ્પેહ બ્રાન્ડ) સાથે બ્રાન્ડ પાર્ટનરશિપ મળી.” તેના મેનૂમાં સર્જનાત્મક ‘વીગન’ (પ્રાણીજન્ય ઉત્પાદનો વગરની) વાનગીઓનો સમાવેશ થાય છે. જેમ કે, પાલક અને નાળિયેરની ક્રીમમાં બનાવેલ ‘ટેમ્પેહ બાઉલ’, ‘શાહી ટોફુ બાઉલ’, ‘પેરી પેરી ટોફુ બાઉલ’, રાજમા અને પનીર સાથેનો ‘મેક્સિકન બુરિટો બાઉલ’, એવોકાડો ટોસ્ટ, પ્લાન્ટ-આધારિત પ્રોટીન શેક્સ, ચણાની ચાટ, સ્વીટકોર્ન ચાટ અને વીગન મીઠાઈઓ. તેનો મુખ્ય લક્ષિત ગ્રાહક વર્ગ શહેરમાં રહેતા અને સ્વાસ્થ્ય પ્રત્યે સભાન લોકો છે. વીગન મીઠાઈઓ સિવાય, તે જે પણ વાનગીઓ બનાવે છે તે સંપૂર્ણપણે જાતે (શરૂઆતથી) તૈયાર કરે છે. તે કેટલી કમાણી કરે છે ? ‘સ્ટાર્ટઅપ પેડિયા’ (Startup Pedia અનુસાર, વાનગીઓની કિંમત ૧૦૦થી ૪૦૦ રૂપિયાની વચ્ચે હોય છે. સામાન્ય રીતે, ચોખ્ખો નફો ૭૫થી ૮૨ રૂપિયાની વચ્ચે રહે છે. તેમને દરરોજ ૧૦-૧૫ ઓર્ડર મળે છે અને તેઓ દર મહિને લગભગ ૫૦,૦૦૦ રૂપિયાની કમાણી કરે છે.