(એજન્સી)                                                                           તા.૨૭
હજ અને ઈદ-ઉલ-અઝહા (જેને બકરા ઈદ, બકરી ઈદ, બકરી ઇદ, ઈદ-ઉલ-ઝુહા, ઈદ અલ-અઝહા, ઈદ કુર્બાન, કુર્બાન બાયરામી અથવા બલિદાનનો તહેવાર તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે)નો બહુપ્રતિક્ષિત તહેવાર ઇસ્લામિક કેલેન્ડરનો બારમો અને અંતિમ મહિનો ઝિલ્હિજ્જા દરમિયાન ઉજવવામાં આવે છે, જ્યારે મુસ્લિમ વિશ્વનું આધ્યાત્મિક હૃદય એક સૂરમાં ધબકે છે. ઇસ્લામના પાંચ સ્તંભોમાંથી એક, હજ યાત્રા શરૂ થવા જઈ રહી છે, જે લાખો મુસ્લિમ શ્રદ્ધાળુઓને સઉદી અરેબિયાના પવિત્ર શહેર મક્કામાં અંતર, ભાષા અને પૃષ્ઠભૂમિની પારની યાત્રા માટે બોલાવે છે. દર વર્ષે, વિશ્વભરના મુસ્લિમો હજ કરવા માટે ભેગા થાય છે, જે દરેક આર્થિક અને શારીરિક રીતે સક્ષમ આસ્તિક માટે જીવનમાં ઓછામાં ઓછું એક વાર ફરજિયાત છે. હજ યાત્રા એ ધાર્મિક ફરજ કરતાં ઘણી વધારે છે-તે એક તીવ્ર આધ્યાત્મિક જાગૃતિ છે અને જેમ સહીહ બુખારીમાં ઉલ્લેખ છે, ‘જે કોઈ હજ કરે છે અને કોઈ અશ્લીલતા કે ગુનો કરતો નથી તે પાપોથી એટલો જ મુક્ત પાછો ફરશે જેટલો તેની માતાએ તેને જન્મ આપ્યો હતો.’ આ વર્ષે, સઉદી અરેબિયાની સુપ્રીમ કોર્ટે રાજ્યના તમામ મુસ્લિમોને ૨૯ “ઝિલ કદ, એટલે કે મંગળવાર, ૨૭મે, ૨૦૨૫ના રોજ આકાશ જોવા માટે હાકલ કરી છે. જો ૨૭મે, ૨૦૨૫ની સાંજે ચંદ્ર દેખાય, તો પવિત્ર ઝિલ હિજ્જા મહિનો બુધવાર, ૨૮મે થી શરૂ થશે, જે ૪ જૂનથી ૯ જૂન સુધી હજ અને ૬ જૂન, ૨૦૨૫ના રોજ શુક્રવારના રોજ ઈદ-ઉલ-અઝહા માટેનો માર્ગ મોકળો કરશે. જો નહીં, તો ચંદ્ર કેલેન્ડર એક દિવસ પછી બદલાશે, જેના કારણે હજ ૫ જૂનથી ૧૦ જૂન સુધી યોજાશે અને ઈદ ઉલ-અઝહા ૭ જૂન, ૨૦૨૫, શનિવારના રોજ ઉજવવામાં આવશે. આનું કારણ એ છે કે ઝિલ હિજ્જા મહિનાનો ૮મો દિવસ પયગંબર ઇબ્રાહિમ (અ.સ.)ના જીવનમાં મૂળ રહેલા પાંચ દિવસના પવિત્ર હજ વિધિઓની શરૂઆત છે. હજયાત્રીઓ ઝિલ હિજ્જાનો ૯મો દિવસ અરાફાતના વિશાળ મેદાનમાં ઊંડા પ્રાર્થના અને ચિંતનમાં વિતાવે છે. આ દિવસને ઘણીવાર સમગ્ર હજયાત્રાનો સૌથી મહત્વપૂર્ણ દિવસ માનવામાં આવે છે, જ્યારે બીજા દિવસે ઈદ અલ-અધ ઝહા છે, જે બલિદાનનો તહેવાર છે, જેને વિશ્વભરના મુસ્લિમો પ્રાર્થના, દાન અને પ્રતીકાત્મક કુરબાની (પશુધનનું બલિદાન) સાથે ઉજવે છે. જોકે, સત્તાવાર તારીખો સઉદી અરેબિયાના અધિકારીઓ દ્વારા ચંદ્ર જોવા પર આધારિત છે. ચંદ્ર જોવાની આ સદીઓ જૂની પરંપરા, ભલે તે નરી આંખે કરવામાં આવે કે દૂરબીનથી, હજુ પણ મુખ્ય ઇસ્લામિક ઘટનાઓની તારીખો નક્કી કરવામાં ખૂબ મહત્વ ધરાવે છે અને નાગરિકોને કોઈપણ ચંદ્ર જોવાની જાણ નજીકના દરબારમાં કરવા પ્રોત્સાહિત કરવામાં આવે છે, જે પવિત્ર સમયપાલનમાં સમુદાયની ભાગીદારીના સુંદર રિવાજને જીવંત રાખે છે.